iNet.mn дагах

Их эрдэмтэн Цэндийн Дамдинсүрэн Хаан Богдын ар, хатан Туулын хөвөөнөө заларлаа

Монгол Улсын төрийн хошой шагналт, Ардын уран зохиолч, нэрт эрдэмтэн, гүүш Цэндийн Дамдинсүрэнгийн хөшөөг нээх ёслол өнөөдөр Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнд боллоо.

Орон даяар тэмдэглэж буй, бичиг үсгийн өдрүүдийн хүрээнд, мэндэлсний нь 111 жилийн ойг тохиолдуулан Ц.Дамдинсүрэнгийн хөшөөг нийслэлд анх удаа босгож буй нь энэ юм. Хөшөөг нээх ёслолд, Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн Шашин, соёлын бодлогын зөвлөх, МУСГЗ, яруу найрагч Ц.Хулан, Нийслэлийн Засан дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын захирагч С.Амарсайхан, ШУА-ын дэд ерөнхийлөгч, ШУГА, академич Чулуунбаатар, МЗЭ-ийн Удирдах зөвлөлийн дарга, МУСГЗ До.Цэнджав, Ц.Дамдинсүрэнгийн гарын шавь, гэр музейн эрхлэгч, доктор Р.Отгонбаатар нарын нийгэм, соёл, утга зохиолын зүтгэлтэн, зохиолч, сэтгүүлч, эрдэмтэн, иргэдийн төлөөлөл оролцов. 
Ц.Дамдинсүрэн Монголын шинэ үеийн утга зохиолыг үндэслэгчийн нэг, ШУА-ийг санаачлан байгуулагчдын нэг, Монголын өв соёлын дээж "Монголын нууц товчоо"-г шинэ бичиг үсэгт буулган хөрвүүлсэн гүүш, шинэ бичиг үсэг буюу кирилл үсгийн цагаан толгойн, зөв бичих дүрмийг зохиогч, Монголын төрийн дууллын үгийг зохиосон гээд үнэлж баршгүй олон гавьяатай, соён гэгээрүүлэгч, бичгийн их эрдэмтэн билээ. Түүний шавь Р.Отгонбаатарын хэлснээр, "Монгол орны хаана ч хөшөө нь олноор сүндэрлэн босох, өнө хожид дуурсах алдартай хүн юм". Мөн Улаанбаатар хот дахь Матад сумын нутгийн зөвлөлийн тэргүүн Б.Хаянхярваа "Ноднин Ц.Дамдинсүрэнгийн 110 жилийн ойгоор Матад суманд зогсоо байдлаар дүрсэлсэн хөшөөг босгосон бол энэ жил нийслэлд судар бариад суусан төрхтэй хөшөөг нээж байна. Хөшөөг босгох саналыг нутгийн зөвлөл санаачлан, харин нийслэлийн удирдлагууд шуурхай хандаж хөшөөг байрлуулах газрыг шийдэж өгсөнд Дорнод аймаг болон Матад сумын  иргэдийн өмнөөс баярлаж байна" гэв. 

2007 онд анх Ц.Дамдинсүрэнгийн охин монгол судлаач, доктор, Анна Цэндийна аавынхаа хөшөөг нийслэлд босгох саналтай захидлыг нийслэлийн дарга болоод ШУА-д уламжилж байжээ. Түүнээс хойш янз бүрийн түвшинд ярьсаар өнөөг хүрч, Баянзүрх дүүргийн 22 хорооны нутаг Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнд газар олдсон байна. Ийнхүү их зохиолч, нэрт эрдэмтэн, анхны Ардын уран зохиолч цолтон Цэндийн Дамдинсүрэн судар ном, үзгээ барьсан суудалтайгаар хаан Богд уулын ар, хатан Туулын хөвөөнд заларлаа.



Ц.Дамдинсүрэнгийн хөшөөний өлмийд Төрийн шагналт, Ардын уран зохиолч, МУСГЗ, яруу найрагч Д.Цоодол, МУСГЗ, эрдэмтэн зохиолч Д.Цэдэв, МУГБ, шүүмжлэгч, доктор Д.Галбаатар, МУСГЗ, зохиолч, яруу найрагч С.Оюун, МУСГЗ, Ж.Саруулбуян, Данзангийн Нямаа, МУСГЗ, орчуулагч Ж.Нэргүй, МУСГЗ, яруу найрагч Ай. Төмөр-Очир гээд монголынгурван үеийн  яруу найрагч, зохиолч, эрдэмтэд ёслон хүндэтгэл үзүүллээ. Их зохиолчийн хөшөө тийш зорих олны хөл тасрахгүй. Шинэ ногооны үнэр сэнхийж, моддын мөчир дээр шувууд жиргэн Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнд зугаацах иргэд их зохиолчийн хөшөөнд мэхийн ёсолж, хүндэтгэл үзүүлэн байна. XX зууны манлай соён гэгээрүүлэгч, орчин цагийн монгол хэлний дүрмийг үндэслэгч, эрдэмтэн Ц.Дамдинсүрэн  нь 1908 оны есдүгээр сарын 14-нд Дорнод аймгийн Матад суманд төрсөн билээ. Тэрбээр Монголын шинэ бичгийг зохиох ажилд идэвхийлэн оролцож, орос үсэг дээр суурилсан цагаан толгой үсгийн дүрэм зохиосон нь эдүгээ хүртэл хэрэглэгдсээр байна.


Түүний туурвисан “Буурал ээж минь”, “Зугаацахаар мордсон нь…”, “Цэцэн хурга”, “Гологдсон хүүхэн”, “Хоёр цагаан юм” гэх мэт алдарт бүтээл одоо болтол үе дамжин цээжлэгдсээр буй. Их эрдэмтэн 1986 оны зургадугаар сарын 5-нд таалал төгссөн бөгөөд анхны Ардын уран зохиолч цолыг хүртсэн юм. Хөшөөг Монголын Урчуудын эвлэлийн хорооны шагналт, барималч А.Очирболд таван метрийн өндөртэйгөөр урлажээ. Түүний хувьд өмнө нь "Чингис хаан" нисэх онгоцны буудлаас нийслэлийн төв рүү явах замд буюу морин тойруулгын гадаа сүндэрлэх аварга том азарганы "Улаан хуй" хөшөө, мөн Чингис хаан, Чингүнжав, Мандухай цэцэн хатан бүтээлүүдийг урлаж байсан юм.скачать dle 12.0

Сөүлийн их сургуулийн салбарыг Монголд байгуулах санал солилцов

Өнөөдөр, 11:49

Сонсголгүй иргэдийн олон улсын өдөр тохиож байна

Өнөөдөр, 11:48

Ерөнхийлөгч Х.Баттулга БНЭУ дахь Монгол хийдэд зочиллоо

Өнөөдөр, 11:46

Улаан шороон дээр босгосон Улаанцав хот

19/09/2019, 13:30

Зочид буудлын 90 хувь нь шаардлага хангахгүй байна

19/09/2019, 13:19

Д.Бумдарь: Парламент өөрөө санал гарган тарвал нийгэм тогтворгүй болж, үймээн самуун руу орно

19/09/2019, 13:04

НӨАТ: Есдүгээр сарын 21-ний 23:59 цагаас өмнө баримтаа бүртгүүлээрэй

19/09/2019, 13:02

Японоор аялсан жуулчдын тоо буурчээ

19/09/2019, 12:48

Амралтын өдрүүдээр Долоон буудлын замыг бүрэн хаана

19/09/2019, 12:44

Ерөнхийлөгч Х.Баттулга БНЭУ-ыг зорилоо

19/09/2019, 12:41

Барак Обама: Ерөнхийлөгч хүн сошиал медиа, зурагтнаас хол байх хэрэгтэй

19/09/2019, 12:30

Төв талбай дээр иргэний үнэмлэхийг өдөрт нь хэвлэх болон жолооны үнэмлэх олгох, солих үйлчилгээ үзүүлж байна

19/09/2019, 12:25

Э.Цэндбаатар ДАШТ-ий хүрэл медалийн болзол хангав

19/09/2019, 12:21

Өвлийн олимпын наадмын бэлгэ тэмдгийг танилцууллаа

18/09/2019, 13:25

Д.Содном: Ю.Цэдэнбал даргын ажилч зан бидэнд их сургамж болж байсан

18/09/2019, 13:24

Х.Мандахбаяр: Монголын сэтгүүлчдийн нэгдсэн эвлэл сэтгүүлчдээ, редакцуудаа хамгаална

18/09/2019, 13:22

"5 буудлаас 7 буудал хүртэлх замыг хоёр хоног хааснаар ирэх онд Чингэлтэй, Сэлбэ дэд төвийн хэрэглэгчидээ дулаанаар хангах болно"

18/09/2019, 13:21

Чөлөөт бөхийн ДАШТ: Э.Сумъяа ялагдлаа

17/09/2019, 21:25

“Дэн Сяопин гуай гараас минь барьсан чигтээ нэг өрөө рүү хөтлөөд орсон”

17/09/2019, 21:21

Сэтгүүлч Ж.Жаргалсайханд тусалцгаая

17/09/2019, 11:40

​Ш.Амартүвшин: Хэн болохоо мэдээгүй байгаа бол дараах гурван асуултыг өөрөөсөө асуу

17/09/2019, 11:36

Авлигыг илчилсэн хүнд 10 хувийн урамшуулал олгох хуулийн төсөл санаачилжээ

17/09/2019, 11:35

Тoyota-н албан ёсны засвар үйлчилгээний төв 30% хөнгөлөлт үзүүлж байна

17/09/2019, 11:33

"70 түүх 70 агшин" гэрэл зургийн үзэсгэлэн нээгдлээ

17/09/2019, 11:30

Хүн 75 наслахдаа 25 жилийг нь унтаж өнгөрөөдөг!

13/09/2019, 16:19

Сагсан бөмбөгийн ДАШТ: Өнөөдөр хагас шигшээ тоглолтууд болно

13/09/2019, 16:12

Ардчиллаар олдсон үг хэлэх эрх чөлөөгөө хамгаалъя!

13/09/2019, 16:04

“МОНГОЛЫН 1911 ОНЫ ҮНДЭСНИЙ ХУВЬСГАЛ БА ХОШОЙ ЧИН ВАН М. ХАНДДОРЖ” СЭДЭВТ ЭРДЭМ ШИНЖИЛГЭЭНИЙ ХУРАЛ БОЛОВ

13/09/2019, 15:52

Дорноос тээсэн гунигт бодлууд

13/09/2019, 15:51

МОНГОЛЫН РОК ПОПЫН ТОМООХОН ТӨЛӨӨЛӨЛ А.МӨНГӨНШАГАЙД ГҮН ЭМГЭНЭЛ ИЛЭРХИЙЛЬЕ!

13/09/2019, 15:47

????? ????????? SpaceX ????????? ????? ??????? ?????

19/09/2018, 11:38

9/10/2018, 12:01

26/09/2018, 10:41

?.???????? ?????? ?????? ??????? ??????????? ???-?? ?????? ?????? ???????

21/09/2018, 13:45

"Монголыг чиглэсэн 100 мянган жуулчин агаарын тээврээс болж аяллаа цуцалдаг"

22/04/2019, 15:55

Г.Батхүү агсаны амь насаа алдсан Төрийн ордны газар

22/05/2019, 14:51

Хэвлэл мэдээллийн салбарын гэрэл зурагчид үзэсгэлэнгээ нээв

25/03/2019, 09:25

Уран уургач, бугуйлчдын тэмцээнээс....

27/02/2019, 17:25

Гамшиг осол тохиолдсон үед Ард иргэдийн ирэх “Түр Цугаларах Талбай”-д

25/04/2019, 16:13

"Монгол бахархал" гэрэл зургийн үзэсгэлэнгээс

9/07/2019, 17:06

УИХ-ын даргаар Г.Занданшатарыг сонголоо

1/02/2019, 17:51

“ХИГАШИКАВА ОЛОН УЛСЫН ГЭРЭЛ ЗУРГИЙН ФЕСТИВАЛЬ”-Д МОНГОЛ СУРАГЧИД ХОЁРДОХ ЖИЛДЭЭ ОРОЛЦОХ ГЭЖ БАЙНА

30/07/2019, 13:58

Хятаны хосгүй үнэт үзмэрүүдийг дэлгэнэ

26/06/2019, 13:30

“Бөмбөгөр ногоон театр” баримтат гэрэл зургийн цомгийн нээлт боллоо

6/03/2019, 17:19

ЦАГИЙН САЛХИ СЭВЭЛЗҮҮЛСЭН "ЦАГИЙН ЗӨРҮҮ" ФОРУМ

17/04/2019, 12:19

??? ??????? ????????? ???? ?????? ????????? ?????? ??????? ???

19/09/2018, 14:37

Монгол, Их Британи улсын далбаатай галт тэрэг аялалд гарав

19/02/2019, 15:55

Хоккайдо: Монголын өсвөрийн гэрэл зурагчид тэргүүллээ

8/08/2019, 16:13

Гайхамшигт Антрактид Девен Строссын нүдээр

21/02/2019, 10:18

Боао форумын бага хурлын оролцогчдод зориулсан бэсрэг наадам боллоо

21/08/2019, 10:15

Уран уургач, бугуйлчдын тэмцээнээс....

27/02/2019, 17:25

9/10/2018, 12:01

????? ????????? SpaceX ????????? ????? ??????? ?????

19/09/2018, 11:38

Миний харсан Энэтхэгчүүд

13/03/2019, 09:42

"Монголыг чиглэсэн 100 мянган жуулчин агаарын тээврээс болж аяллаа цуцалдаг"

22/04/2019, 15:55

26/09/2018, 10:41

?.???????? ?????? ?????? ??????? ??????????? ???-?? ?????? ?????? ???????

21/09/2018, 13:45

Гамшиг осол тохиолдсон үед Ард иргэдийн ирэх “Түр Цугаларах Талбай”-д

25/04/2019, 16:13

Г.Батхүү агсаны амь насаа алдсан Төрийн ордны газар

22/05/2019, 14:51

Гайхамшигт Антрактид Девен Строссын нүдээр

21/02/2019, 10:18

“ХӨХ СУВД – 2019”

4/03/2019, 12:52

“Бөмбөгөр ногоон театр” баримтат гэрэл зургийн цомгийн нээлт боллоо

6/03/2019, 17:19

УИХ-ын даргаар Г.Занданшатарыг сонголоо

1/02/2019, 17:51

Гэр бүлийн үнэ цэнийг мэдрүүлсэн урлан

26/02/2019, 16:04

Бэлтгэл хошууч генерал Б.Баярмагнай: Медальон дурсгах нь цэргийн салбарт ихээхэн хөгжсөн соёл

15/03/2019, 12:37

Хэвлэл мэдээллийн салбарын гэрэл зурагчид үзэсгэлэнгээ нээв

25/03/2019, 09:25

“Ялалт 70” хөшөөнд цэцэг өргөлөө

9/05/2019, 13:29

“Бүс ба зам” чуулга уулзалт

28/04/2019, 15:55

Автобусанд цахим картаар зорчоогүй иргэнийг 10, мөнгө авсан жолоочийг 25 мянган төгрөгөөр торгоно

27/01/2019, 15:43

Хөдөлмөрийн баатар, Ардын уран зохиолч Б.Лхагвасүрэнг сүүлчийн замд нь үдлээ

11/02/2019, 09:54